Legenda blitzkriegu. Kampania zachodnia 1940

Legenda blitzkriegu. Kampania zachodnia 1940

„Na ryzykowną wojenną przygodę Hitler wysłał nieprzygotowany Wehrmacht, którego wyposażenie było równie wątpliwe. Pod względem materialnym większość niemieckich dywizji absolutnie nie wytrzymywała porównania ze standardowymi dywizjami armii francuskiej, nie mówiąc już o armii brytyjskiej” – brzmi jak jakieś science-fiction, ale to prawda. Legendarny blitzkrieg w kampanii zachodniej 1940 roku to w dużej mierze łut szczęścia. Karl-Heinz Frieser poświęcił wiele czasu, aby obalić ogólnie znany i lansowany w świecie mit niemieckiej wojny błyskawicznej i niepokonanego Wehrmachtu.

Kategoria // Historia XX wieku    30/05/2016    czytany 495 razy    Autor //    Ocena: 6/6
Legenda blitzkriegu. Kampania zachodnia 1940

Urodzony w Bawarii w 1949 roku Karl-Heinz Frieser jest pułkownikiem niemieckiej armii i historykiem wojskowości. W swoim opracowaniu „Legenda blitzkriegu. Kampania zachodnia 1940” bada przyczyny i skutki wzorcowo przeprowadzonej kampanii niemieckiej, w której okrążono i niemal zniszczono połączone armie Francji, Belgii i Anglii.

Jak to jest z mitem kampanii dowiadujemy się z obszernego wydania Wydawnictwa Dolnośląskiego, w którym autor przedstawia wszystkie znane tezy i weryfikuje jedną po drugiej. Szczegółowo bada tzw. „Cud roku 1940”, jak i „Cud pod Dunkierką”, a także znaczenie kluczowego dla tej książki słowa „blitzkrieg”.

W podzielonej na dziesięć części książce Freiser krok po kroku analizuje wszystkie ważne dla kampanii aspekty. W pierwszej koncentruje się na pojęciu wojny błyskawicznej. W drugiej rozkłada na czynniki pierwsze tytułowe pojęcie wojny błyskawicznej. Podaje źródło tego słowa, jego moc jako oręże propagandowe, które na trwałe zagnieździło się w brytyjskim języku. Ponadto bada koncepcję i stara się wyznaczyć punkt w historii, gdy słowo to zagościło na dobre w słownikach na całym świecie.

W częściach od trzeciej do siódmej opisuje kolejne etapy Kampanii Zachodniej 1940 r. poczynając od „Cięcia sierpem” poprzez słynną ofensywę w Ardenach, przełamanie frontu pod Sedanem, forsowania Mozy i w końcu natarcia w kierunku wybrzeża kanału La Manche. Wszystkie etapy kampanii są szczegółowo opisane i omówione. Jako ilustrację bitew autor załączył na końcu zestaw kolorowych mapek.

W części ósmej autor omawia szczegółowo „Cud pod Dunkierką”. Wnikliwie bada wszystkie możliwe tezy, które miały za zadanie wytłumaczyć irracjonalną decyzję Hitlera o zatrzymaniu finałowego natarcia. A w dziewiątej podsumowuje kampanię „Fall Gleb” oraz „Fall Rot” jako całość.

W finałowym rozdziale analizuje przyczyny i skutki kampanii, prowadząc do niezwykłych wniosków, które podważają ogólnie przyjętą wiedzę z podręczników historii.

Powyższe streszczenie książki ma jedynie przybliżyć ogrom pracy, jaką autor włożył w opracowanie wydania na temat tylko jednej kampanii. Jest to jednak kampania niezwykle ważna dla historii wojskowości. Nie ulega wątpliwości, że stała się ona przykładem wykorzystanym przez nazistowską propagandę, mającą na celu zastraszanie wroga. Bo jak tu nie bać się armii niemieckiej, która była słabsza od brytyjskiej czy francuskiej? Mimo wszystko Niemcy wygrali z Aliantami i przegonili znaczne siły na kilka lat z kontynentu obejmując go niemal w całości we władanie.

W swoim opracowaniu Freiser przytacza skład armii po obu stronach. Przeglądając wyniki jego badań można odnieść wrażenie, że Niemcy byli skazani na porażkę już w pierwszych bitwach, a mimo wszystko udało im się wygrać i pokonać Francję w niewiele ponad miesiąc. Zwycięstwo było tak ogromne, że Alianci wręcz uciekali z kontynentu. Tylko jedna decyzja z niewiadomych powodów powstrzymała niemiecki Wermacht przed kompletnym zniszczeniem przeciwnika. Kampania wygrana przez niemiecką armię nie rozstrzygała jednoznacznie o wyniku wojny. Ucieczka znaczniej ilości wojsk aliantów zaprzepaściła szanse na druzgoczące zwycięstwo.

W opracowaniu urzeka obiektywność autora, który bez przyjmowania stron dokonuje dogłębnej analizy kampanii. Poza szczegółowym opisem kolejnych etapów walk, Freiser przedstawia własne przemyślenia na temat przebiegu kampanii, punktuje błędy popełniane przez obie strony i wskazuje ciekawe wnioski, bowiem Niemcy nie mogły prowadzić długotrwałej wojny z mocarstwami światowymi. Pomimo szybkiego wyeliminowania Francji kontynentalnej z gry, posiadała ona przecież ogromne kolonie z potrzebnymi do prowadzenia wojny zasobami i w pełni sprawną flotę wojenną. Nie wspominając oczywiście o jeszcze większej flocie brytyjskiej. Kampania, mimo że wygrana nie rozstrzygała w żaden sposób II Wojny Światowej. Pozwolenie na ucieczkę wojsk sprzymierzonych do Wielkiej Brytanii odwlekło tylko w czasie upadek nazistowskich Niemiec.

Autor zauważa, że blitzkrieg to nic innego jak mit, który stał się faktem w skutek rażących zaniedbań armii francuskiej będącej zbyt pewnej swojego zwycięstwa. Sytuacja taka nastąpiła jeszcze z innej przyczyny – Francja wystawiła do walki potężną armię z wojny 1914 naprzeciw mniejszej, ale nowoczesnej armii przygotowanej do szybkiej nowoczesnej wojenki. Owe „podłożenie” się Francuzów było również wydarzeniem upragnionym przez niemiecką propagandę, która na kilka lat trąbiła w tuby i przypominała Aliantom, że z Niemcami nie można wygrać.

Ciekawe jest również wyjaśnienie dlaczego Francuzi przegrali kampanię, a co jeszcze ciekawsze to fakt, że wcale nie byli w gorszej pozycji niż Niemcy. Po szybkich sukcesach Wermachtu Alianci zaczęli się uczyć i już pod koniec kampanii byli przeciwnikiem trudniejszym do zwycięstwa niż początkowo. Efekty tego przyśpieszonego kursu wojskowego Niemcy doświadczyli już podczas „Fall Rot”, czyli kampanii polegającej na zajęciu Francji.

Blitzkrieg w kampanii francuskiej stał się też przyczółkiem do upadku nazistowskiej potęgi. Niemcy i Hitler wierzyli, że tajemnicą wielkiego sukcesu była dobrze zaplanowana kampania na szczeblu operacyjnym. Hitler utwierdził się w przekonaniu, że jest genialnym wodzem, kiedy w rzeczywistości opierał się na planach swoich podwładnych oraz pierwszych opracowaniach wojny błyskawicznej przez Alfreda von Schlieffena – pruskiego generała żyjącego w XIX wieku. Ponadto swój znaczny wkład miało porównanie operacji „Cięcie sierpem” do bitwy pod Kannami rozegranej między wojskami Hannibala i rzymskimi legionami. Wszystko to przysłoniło Niemcom rzeczywistą pozycję kraju pozwalając ślepo podążać za Führerem.

Książka w dużej mierze bez wad. Jedyną jaką znajduję to kompletnie pominięcie kampanii wrześniowej w Polsce. Autor jedynie odwołuje się do niej kilka razy sugerując, że Polska armia była przestarzała i źle wyposażona.

Mimo pominięcia tematu polskiej kampanii praca autora zasługuje na najwyższe uznanie. Wydana przez Wydawnictwo Dolnośląskie w serii „Wojny i konflikty” książka godnie prezentuje się w twardej oprawie, a wnętrze jest miłe dla oka – biały papier, czytelna czcionka. Całość charakterystyczna dla współczesnego języka literatury, szybka narracja, świetny analityczny styl, podzielona na przejrzyste rozdziały i krótkie podrozdziały z dokładnym wyszczególnieniem podpunktów – choć nie jestem pewien czy to nie zamierzenie autora. Każdy rozdział poprzedzony jest cytatem wojennego stratega idealnie pasujący do opisywanego zagadnienia. Książka napisana jest tak, jakby została żywcem wyciągnięta z pracy doktoranckiej. Ułożona chronologicznie treść następuje po sobie w sposób przemyślany. Całość ma ponad 500 stron, a na końcu pokaźną bibliografię, spis ilustracji i oczywiście imponujący zestaw kolorowych map.

„Legenda blitzkriegu” to pozycja obowiązkowa dla zainteresowanych II Wojną Światową. Zwłaszcza głównie zainteresowanych użyciem w kampanii wojsk pancernych i lotniczych, o czym możemy szeroko przeczytać na kartach tej książki. Raszem z innymi publikacjami WD w tej serii (m.in. „Pancerne armie Hitlera”, „Paulus. Trauma Stalingradu”) tworzy bardzo czytelny obraz niemieckiej machiny wojennej.


Więcej książek na półce: Historia XX wieku

Wojna domowa w Hiszpanii 1936-1939
Legenda blitzkriegu. Kampania zachodnia 1940
Pancerne admie Hitlera na froncie wschodnim
Szwajcaria i naziści. Jak alpejska republika przetrwała w cieniu III Rzeszy
Heydrich. Twarz zła
Bormann i Gestapo Müller na usługach Stalina
Paulus: Trauma Stalingradu
Dyktatorzy. Hitler i Stalin
Stalin. Nowa biografia
Hotel Ritz
Szlak nadziei. Armia Andersa. Marsz przez trzy kontynenty
Urodzony żołnierz. Czasy i życie Latty'ego Thorne'a
Żona enkawudzisty - Spowiedź Agnessy Mironowej
Kobiety wokół Stalina. Kochanki i katorżniczki
Niemiecki Katyń 1939
Dyktatura ciemniaków
Niegrzeczne Księżniczki
Pierwsze Damy II Rzeczpospolitej
Upadłe Damy II Rzeczpospolitej
Ptaki drapieżne
Epoka hipokryzji
Ostatnie imperium. Historia upadku Związku Sowieckiego
Bardzo polska historia wszystkiego
Pakt Piłsudski-Lenin
Najazd 1939. Niemcy przeciw Polsce
Pakt Ribbentrop-Beck
Generał Stalina. Życie Gieorgija Żukowa
Opcja niemiecka. Czyli jak polscy antykomuniści próbowali porozumieć się z III Rzeszą
Obłęd '44
Zapomniane ludobójstwo
Zabić arcyksięcia
Lodowe pieklo
Wytropić Eichmanna
Paryż wyzwolony
Sprawiedliwi zdrajcy. Sąsiedzi z Wołynia
Trzecia wojna światowa. Tajny plan wyrwania Polski z rąk Stalina
Czerwona zaraza
Sebastian

Sebastian

Autor serwisu sajfaj.net i bloga popkulturka. Lubi czytać książki i od czasu do czasu wybrać się do kina na dobry film.

Kiedyś członek fandomu Star Trek w Polsce. Obecnie kibicuje Ciemniej Stronie Mocy. Z braku dobrego scifi w TV, amator książkowego świata Star Wars.

Z zamiłowania fan powieści historycznych, dobrych scifi i military sf, a ostatnio nadrabia z historią XX wieku.

Ostatnie książki

Ostatnie filmy

Ostatnie komiksy

Ostatnie seriale

wydarzenia-fb

poletko

przeczytane

obejrzane

europa-antyk

europa-korona

star wars legends

star wars nowy

potter

ender

wiek xx

prawdziwe historie

O mnie

Autor bloga popkulturka. Lubi czytać książki, oglądać dobre filmy, z natury niewolnik serialowych tasiemców. Wielki fan scifi, ale tylko wyższych lotów. Obecnie z braku dobrego scifi, amator książkowego universum Star Wars oraz wszelkiego fantasy, ponadto powieści historycznych z epoki antyku i renesansu.

więcej »

kontakt | polityka prywatności i ciasteczek

social0social01